Novi Punk Val 78-80 (Compilation)

Αρχικά, πριν παρουσιάσω το συγκεκριμένο δίσκο, να σας ενημερώσω ότι εάν τον πετύχετε σε κάποιο δισκάδικο ή κάποιο σαιτ σε καλή τιμή, χτυπήστε τον οπωσδήποτε, αφού πλέον είναι συλλεκτικός και ουσιαστικά πρόκειται για τον πρώτο πανκ δίσκο της πρώην Γιουγκοσλαβίας. Μετά από αυτό το πρόλογο νομίζω ότι ήδη δώσαμε ένα στίγμα για το τι έχουμε να διαβάσουμε και να ακούσουμε. Το πανκ γενικά όπου και αν παίχτηκε, αλλά και σαν κουλτούρα και τρόπος ζωής, αντιμετώπισε δυσκολίες. είτε από τις αρχές. είτε από τις συντηρητικές κοινωνίες. Άλλωστε αυτό που το κάνει να διαφέρει από τα αλλά μουσικά είδη είναι ο δυναμισμός, οι στίχοι και η αντισυμβατική στάση ζωής. Όλα αυτά καλύπτουν το κενό της τεχνικής, αφού το τελικό αποτέλεσμα σκοπό έχει να κινητοποιήσει και όχι να διδάξει μουσική. Όλα αυτά μαζί, στην Γιουγκοσλαβία των τελών του 1970, εκτός από πρωτόγνωρα ήταν και αρκετά επικίνδυνα για το καθεστώς. Μπορεί βεβαία η κατάσταση να μην ήταν ασφυκτική, όπως συνέβαινε στο ανατολικό μπλοκ, όμως δεν ήταν και πλήρως ανεκτική, σε αυτό το νέο μουσικό κίνημα, κάτι που άλλωστε συνέβη και στις δυτικές "ελεύθερες(?)" χώρες.

Εμπνευστής του εγχειρήματος και συνολικός παράγωγος ήταν ο Σλοβένος Igor Vidmar, η ζωντανή ιστορία του πανκ για την πρώην Γιουγκοσλαβία. Εάν σας κάνει εντύπωση το γεγονός ότι επέλεξε συγκροτήματα μόνο από την Κροατία και την Σλοβενία, θα πρέπει να ξέρετε ότι απλά δεν υπήρχαν από τις άλλες περιοχές μπάντες που να παίζουν πανκ, τουλάχιστον που να τις γνωρίζουν και κάποιοι άλλοι εκτός από τους εαυτούς τους. Ο Igor Vidmar, εκτός από την συλλογή αυτή, ενεπλάκη σχεδόν με ότι είχε σχέση εκείνη την εποχή με το κίνημα του πανκ, κυρίως στη Σλοβενία και όχι μόνο.

Τα τρία πρώτα τραγούδια λοιπόν του δίσκου είναι από τους Σλοβένους πρωτοπόρους του πανκ "Pankrti". Μια μπάντα που είχε ακραίο για την εποχή και την περίοδο στίχο, με πολύ κάλους μουσικούς και με την πολύτιμη πάντα βοήθεια του Igor Vidmar, κατάφεραν γρήγορα να εδραιωθούν στην underground σκηνή. Ακόμα και σήμερα πολλά νέα συγκροτήματα από τις χώρες της πρώην Γιουγκοσλαβίας, αναφέρουν ως βασική επιρροή τους στους Pankrti. Το "Anarhist" , το "Tovar'ši Jest Vam Ne Verjamem" και το τρίτο κατά σειρά "Lublana Je Bulana" ήταν σε μια συλλογή με το όνομα " Pankrti ‎– Lublana Je Bulana / Lublana Je Umrla / Lublana Je Preč ", που κυκλοφόρησε το 1981 μόνο σε κασέτα από την ZKP RTVL. Και τα τρία κομμάτια όμως είχαν ηχογραφηθεί το 1978 με τη βοήθεια του Igor Vidmar στο στούντιο Audiomark στην Nova Gorica. Επίσης το τραγούδι "Lublana Je Bulana" ήταν b-side στο επτάιντσο " Lepi In Prazni / Lublana Je Bulana", του 1978, το οποιο επίσης είναι πολύ σπάνιο.

Στην συνεχεία έχουμε τους Prljavo Kazalište από το Ζάγκρεμπ με το "Moj Je Otac Bio U Ratu", το οποίο κυκλοφόρησε το 1979 σαν single με τίτλο "Moj Je Otac Bio U Ratu / Noć". Οι Prljavo Kazalište ξεκίνησαν σαν μια πανκ μπάντα που μάλιστα επί σκηνής ήταν πολύ δυναμική, όμως τα επόμενα χρονιά ακολούθησαν άλλα μουσικά μονοπάτια. Πάμε τώρα στους επίσης Κροάτες Paraf. Επίσης μια σπουδαία και συνεπής πανκ-ροκ μπάντα, από τις πρωτοπόρες και αυτή στην νεοσύστατη σκηνή της Κροατίας στα τέλη της δεκαετίας του 1970. Εδώ συμμετέχουν με το "Narodna Pjesma", από το πρώτο τους δίσκο "A Dan Je Tako Lijepo Počeo", που κυκλοφόρησε το 1980 από την RTV Ljubljana. Στα αυλάκια του δίσκου νούμερο έξι και επτά η βελόνα αναπαράγει καλοπαιγμένο και κοφτερό πανκ. Οι Problemi από την πανέμορφη Pula της Κροατίας κυκλοφορήσαν μέχρι το 2014 μόνο δυο κασέτες και αυτές χέρι με χέρι. Έτσι μέχρι την συλλογή "Problemi ‎– Nije Po Jus-u", του 2014 από την Rest In Punk, δεν ειχαν καμιά άλλη καταγραφή σε βινύλιο, πλην της συλλογής "Novi Punk Val 78-80", οπου συμμετέχουν με τα "Sranje" και "Grad Izobilja".

Η πρώτη πλευρά τελειώνει με τους Σλοβένους Berlinski Zid(Τείχος του Βερολίνου) και με το τραγούδι "Možgani Na Sfaltu". Με τους ίδιους ξεκινά και η δεύτερη πλευρά και συγκεκριμένα με το "Po Cestah Mesta". Και τα δυο τραγούδια ηχογραφήθηκαν στο studio Radio Študent τον Μάιο του 1980 με παράγωγο τον επίσης Σλοβενο Jurij Toni. Μετά έχουμε ένα από τα καλύτερα κατά τη γνώμη μου συγκροτήματα της εποχής, τους Σλοβενους Grupa 92 ή σκέτο 92 αν προτιμάτε από τη Ljubljana. Τρομερό παίξιμο με new wave περάσματα και αρκετό πειραγμένο ήχο για την εποχή. Εδώ έχουμε δυο πολύ καλά κομμάτια τους τα "Videti Jih" και "Kontroliram Misli", τα οποία και αυτά ηχογραφήθηκαν στο Studio Radio Študent με παράγωγο όμως τον Neven Smolčič. και τα οποία μέχρι το 2014 δεν υπήρχαν σε κάποια επίσημη κυκλοφορία. Το ίδιο συνέβη και με τους Buldogi, όπου σε αυτή τη συλλογή τους ακούμε στο τέταρτο αυλάκι της β' πλευράς με τίτλο "To Ni Balet"(αυτό δεν είναι μπαλέτο) και βέβαια οι Σλοβένοι έχουν δίκιο. Ο δίσκος κλείνει με μια τριάδα τραγουδιών από τους Termiti, ένα πανκ γκρουπ από την Ριέκα. Έχουμε κατά σειρά τα "Vjeran Pas", "Mama S Razlogom Se Brineš" και τέλος το "Vremenska Prognoza"(πρόγνωση καιρού). Πρόκειται για μια σπουδαία μπάντα, η οποία όπως και πολλές άλλες μάλλον αδικείται - με τις λίγες κυκλοφορίες που έκανε και αυτές μόνο σε κασέτες το 1979 και 1980. Σε αυτές υπάρχουν τα τρία αυτά τραγούδια τα οποία και επανακυκλοφόρησαν σε ένα ψηφιακό δίσκο το 1996.

Λίγο πολύ οι τοπικές σκηνές εκείνης της εποχής, ανεξάρτητα από το καθεστώς, αντιμετώπισαν πολλά προβλήματα στην παράγωγη δίσκων και στην εύρεση συναυλιακών χώρων. Με πενιχρά μέσα και πολλές φόρες με πατέντες κατάφεραν να κάνουν αξιοπρεπέστατες παράγωγες και στήριξαν ένα underground ανατρεπτικό κίνημα σε μια χωρά με έντονα εθνικιστικά στοιχειά. Η αλήθεια είναι ότι δύσκολα μπορείτε να βρείτε το δίσκο πλέον, πάρα μόνο μεσώ αναζήτησης στο διαδίκτυο. Κυκλοφόρησε με κόπο από την ZKP RTVL(Založba kaset in plošč RTV Ljubljana) το 1981 σε μορφή βινύλιου και σε κασέτα. Ακούστε όλο το δίσκο εδώ: https://www.youtube.com/watch?v=rZJNj-xLaF4&list=PLkFf1tGDTVmd8xUU2lXjSH...

Καλη ακρόαση..